wyszukiwanie zaawansowane

Poglądy młodych pozytywistów a starych romantyków



Poglądy młodych pozytywistów a starych romantyków

Spór pomiędzy romantykami a pozytywistami

Poglądy Młodych Pozytywistów A Starych Romantyków

Już w romantyzmie literatura dążyła do roli przewodniczki narodu, a poeta przywódcy. W pozytywizmie też. Ale tu podstawa poezji to rzetelna wiedza, nie natchnienie. Aby pisać trzeba mieć tę wiedzę ponieważ pisarz miał edukować. Literatura miała uczyć.

Poglądy Młodych Pozytywistów A Starych Romantyków

Młodzi studenci Szkoły Głównej to ludzie marzący o karierze pisarskiej. Zaczynali zawsze od dziennikarstwa ponieważ prasę omijała cenzura. W prasie koncentrowało się życie kulturalne. Nowy program ideowy został sformułowany na łamach prasy i tam był forsowany.

Poglądy Młodych Pozytywistów A Starych Romantyków

Prasa została podzielona na młodą (zwolennicy młodych poglądów) i starą (chciano zachować stary stan rzeczy). Pomiędzy dwoma antagonistycznymi pokoleniami różnice światopoglądowe pokrywały się z wiekiem.

Poglądy Młodych Pozytywistów A Starych Romantyków

Obóz młodych skoncentrował się wokół “Przeglądu Tygodniowego”, “Opiekuna domowego”, “Niwy”, “Prawdy”. Stara prasa to “Bluszcz”, “Kłosy”, “Biblioteka warszawska”.

Spór pomiędzy romantykami i pozytywistami rozwijał się na łamach czasopism i wszedł do literatury polskiej jako spór młodej i starej prasy.

Adam Wiślicki w artykule “Groch o ścianę” z “Przeglądu…” skrytykował epigońską (wyznawanie poglądów minionej epoki) literaturę pseudoromantyczną. Od tego artykułu i ostrej krytyki rozpoczął się spór romantyków z pozytywistami.

W artykule “My i wy” w “Przeglądzie…” Świętochowski scharakteryzował oba stronnictwa. Ich stosunek do siebie.

Pomiędzy oboma stronnictwami panowały stosunki antagonistyczne. Wiele sobie zarzucali, nie widzieli możliwości ustępu i porozumienia.

Starzy:

żądanie spokoju w literaturze
zapatrzenie w przeszłość, bezkrytyczne jej uwielbienie
brak żarliwości, energii, zdecydowanego działania
hołdowanie konserwatywności
podlegają regułom, kanonom
opóźniają postęp myśli, wiedzy, manią społeczeństwo

Młodzi:

popularyzacja pracy i nauki
pobudzenie żywotnych sił w społeczeństwie
kierowanie uwagi w przyszłość
spontaniczni, swobodni i żarliwi w działaniu
nie kierują się prywatą, ważne są dla nich korzyści narodu
demokratyczni

Artykuł ten nie konstruuje żadnego konkretnego programu. To konfrontacja dwóch pokoleń. Krytyka konserwatyzmu, zapatrzenia w przeszłość, bezczynności. Młodzi pozytywiści byli rzecznikami oświaty, kapitalizmu (jako ustroju i nowej formy gospodarowania). Likwidacja nędzy i wyzysku to bogacenie się kraju, a efekt to niepodległość. Stąd fascynacja wynalazkami i postępem.

Orzeszkowa przedstawiła wizję idealistyczną, pełną optymizmu, wizję połączenia różnych klas, środowisk narodowych w imię dobra teraz i niepodległości później.

Pozytywiści przesuwali niepodległość na później. Koncentrowali się na działalności ekonomicznej, która miała doprowadzić do odłączenia się od zaborców i scalenia ziem polskich.

  • Data: Grudzień 15, 2012
  • Komentarzy: 0
  • Skomentuj

KOMENTARZE

Brak komentarzy

NAPISZ KOMENTARZ

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *


− 7 = zero